Жоңғар шапқыншылығы
XVIII ғасырдағы қазақ халқының басынан өткен ұлы күйзеліс және оған қарсылық.
XVIII ғасырдың басы — қазақ халқы үшін ең ауыр кезеңдердің бірі. Жоңғар шапқыншылығы қазақтардың саяси, экономикалық және әлеуметтік тұтастығына орасан соққы болды.
Негізгі оқиғалар
1723 жылы Жоңғар әскерлері қазақ жерлеріне кең ауқымды шабуыл жасады. Бұл жыл халық жадында "Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама" деген атпен қалды.
Қарсылық
Қазақ халқы Әбілқайыр хан мен Абылай ханның басшылығымен жоңғарларға қарсы тұрды. 1729 жылғы Аңырақай шайқасы — қазақ қолының алғашқы үлкен жеңісі.
Нәтижесі
1758 жылы Қытай империясы Жоңғар хандығын біржола талқандады. Қазақ даласы үшін тікелей қауіп азайғанымен, жаңа геосаяси сын-қатерлер туындады.